Wie doet wat?

Gasunie wordt beheerder en operator van het onafhankelijke en open hoofdtranstransportnet WarmtelinQ. Met dat open hoofdtransportnet kunnen marktpartijen (zoals bijvoorbeeld Eneco en NetVerder) warmte vanaf de industrieën in de Rotterdamse haven naar gebruikers in Zuid-Holland brengen.

Gasunie wordt eigenaar van het hoofdtransportnet. Misschien worden andere partijen in de toekomst mede-eigenaar, zoals Havenbedrijf Rotterdam voor de leiding in het havengebied, maar Gasunie blijft zelf meerderheidsaandeelhouder. Het ministerie van EZK wil graag dat het transport van warmte in publieke handen blijft, zeker als het grote transportnetten betreft.

In Vlaardingen sluit de leiding van WarmtelinQ aan op de Leiding over Noord (van Eneco). Daarnaast gaat Eneco WarmtelinQ gebruiken om restwarmte naar haar klanten te brengen. Andere warmteleveranciers kunnen dat in de toekomst ook gaan doen.

De provincie Zuid-Holland zet zich in voor de energietransitie in Zuid-Holland. De provincie helpt gemeenten in Zuid-Holland onder andere bij het maken van plannen voor de warmtevoorziening. Omdat de plannen voor WarmtelinQ aansluiten bij het oorspronkelijke concept van de zogenaamde ‘warmtenet Zuid-Holland’ hebben Provinciale Staten van Zuid-Holland in december 2019 besloten om voor het deeltracé Vlaardingen – Den Haag een Provinciaal Inpassingsplan (PIP) op te stellen en tevens het vergunningenproces van dit deel te coördineren. Zie ook de veelgestelde vragen over PIP en vergunningen of kijk hier op de website van de provincie Zuid-Holland. 
Ook in het voorgenomen traject van Rijswijk naar Leiden speelt de provincie Zuid-Holland een belangrijke rol. Wat de provincie precies doet,  leest u hier op de website van de provincie.

Gemeenten voeren de regie over de warmtetransitie en leggen in hun Transitievisie Warmte vast welke energiebronnen ze willen gaan gebruiken voor de verschillende wijken en buurten binnen de gemeente. Als ze kiezen voor restwarmte als één van de oplossingen, kunnen zij verzoeken om een aansluiting op de hooftransportleiding. In de wijken waarvoor bepaald is dat restwarmte een goede oplossing is, moet onder regie van de gemeente een distributienet worden aangelegd. Daarna kan dit distributienet aangesloten worden op het hoofdtransportnet van WarmtelinQ. Gemeenten hebben verschillende redenen om te kiezen voor restwarmte. Bekijk hier de overwegingen van Delft (wethouder Stephan Brandligt), Midden-Delfland (wethouder Sonja Smit), Rijswijk (wethouder Jeffrey Keus) en Vlaardingen (wethouder Jules Bijl).

Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK) werkt aan een CO₂-neutrale warmtevoorziening in 2050, die betaalbaar, betrouwbaar en duurzaam is. Het ministerie heeft Gasunie als onafhankelijk beheerder van WarmtelinQ aangewezen. Daarmee draagt de overheid financieel bij aan het project, want Gasunie is een overheidsbedrijf.

De overheid vindt het maatschappelijk belang van een duurzame warmtevoorziening groot en wil daar ook in investeren. Het oorspronkelijke plan van Eneco was kleinschaliger en daardoor financieel haalbaar voor één marktpartij. Door de samenwerking tussen Eneco, EZK, Gasunie en Havenbedrijf Rotterdam kan het project nu grootschaliger (en daardoor kosteneffiënter) worden aangepakt. Daarmee ontstaat een open netwerk, marktwerking en vallen de uiteindelijke kosten voor de consument lager uit.

Het is te vroeg om daar nu al iets over te zeggen. De stappen die het ministerie voor WarmtelinQ heeft gezet zijn uitzonderlijk, maar dat is WarmtelinQ zelf ook. Dit project was al gestart, het is een groot en belangrijk project en er is nog veel ruimte om warmte te vervoeren via WarmtelinQ. Er is grote behoefte aan CO₂-armere warmte. Maar bij andere bestaande warmteprojecten kunnen de omstandigheden weer heel anders zijn.

De taken van Gasunie worden vastgelegd in de Warmtewet 2.0. Dat betekent onder meer dat er regels komen voor de voorwaarden en tarieven. Gasunie moet zich daaraan houden. Het toezicht hierop komt waarschijnlijk terecht bij de Autoriteit Consument en Markt (ACM).

Voor de aanleg van WarmtelinQ worden alle benodigde vergunningen aangevraagd. Sommige daarvan moeten door de gemeente worden verleend, andere door de provincie Zuid-Holland. Het is op verschillende momenten mogelijk om te reageren op de plannen. Lees hier meer over op de website van de provincie.

Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK) heeft Gasunie aangewezen om WarmtelinQ aan te leggen. EZK draagt ook financieel bij aan het project.
Gasunie wordt onafhankelijk transportnetbeheerder van WarmtelinQ. Dat betekent dat Gasunie de leiding onder uniforme voorwaarden ter beschikking stelt aan alle partijen die warmte willen invoeren, aftappen of transporteren. WarmtelinQ is nadrukkelijk een open net, maar er gelden wel (bijvoorbeeld technische) voorwaarden. Gasunie moet daar ook open en transparant over zijn.
Met Eneco is een warmtetransportovereenkomst gesloten. Eneco wordt de eerste gebruiker van WarmtelinQ en gaat de hoofdtransportleiding gebruiken om de huizen die in Den Haag zijn aangesloten op het bestaande warmtenet te voorzien van warmte.
De provincie heeft inmiddels het Provinciale InpassingsPlan (PIP) vastgesteld. Ook zijn de vergunningen voor de aanleg van de leiding van Vlaardingen naar Den Haag afgegeven. Gasunie heeft eind 2021 de definitieve investeringsbeslissing genomen en is gestart met de aanleg van de leiding van Vlaardingen naar Den Haag.
Het ministerie van EZK  neemt in de Warmtewet 2.0 regels op voor de taken die Gasunie gaat uitvoeren voor WarmtelinQ.

Dat zijn de energieleveranciers die de warmtelevering verzorgen. Maar ook de partijen die restwarmte aanbieden. De warmte die via WarmtelinQ wordt getransporteerd, wordt vervolgens via fijnmaziger warmtedistributienetten naar huishoudens en bedrijven gebracht. De energieleveranciers kunnen warmte inzetten die uit WarmtelinQ komt, maar ook (bijvoorbeeld) lokale bronnen.

Op dit moment richt Gasunie zich in Zuid-Holland volledig op WarmtelinQ. Als er mogelijkheden zijn voor nieuwe projecten/hoofdtransportnetten die vragen om onafhankelijk en open netbeheer, zal Gasunie die zeker nader onderzoeken.